Menü
Kovan kışlatma, arı kolonilerinin soğuk mevsimi sağlıklı, güçlü ve canlı biçimde geçirebilmesi için sonbaharda başlayan hazırlık ve bakım sürecidir. Kolonilerin yeterli genç arı, sağlıklı bir ana arı ve yeterli besin stoğuyla kışa girmesini amaçlar. Türkiye arıcılığında gelecek sezonun verimi büyük ölçüde bu döneme bağlıdır, çünkü kışı iyi geçiren kolonilere ilkbahara güçlü çıkar.
Kovan kışlatmanın temel özelliği, koloninin kış boyunca ısısını korumak için oluşturduğu salkım yapısına uygun ortam sağlamaktır. Arılar bal dolu peteklerin altındaki boş gözlerde salkım kurar, birbirine kenetlenerek merkezdeki ana arıyı ve ısıyı korur. Bu nedenle kışlatmaya hazırlıkta koloni sıkıştırılır, boş ve fazla çerçeveler alınır, arı yoğunluğu artırılır ve içteki boşluk bölme tahtasıyla kapatılır. Sonbaharda bir dönem yavru üretimi teşvik edilerek kışa genç işçi arılarla ve genç bir ana arıyla girilmesi hedeflenir; yaşlı, yıpranmış veya verimsiz analar genç analarla değiştirilir. Uçuş deliği açıkta kışlatmada yaklaşık 1x5 cm boyutuna kadar daraltılır, kapalı ortamlarda tel takılarak küçültülür. Kovanların yerden 30-40 cm yükseklikte sehpalar üzerinde, rüzgardan ve nemden korunaklı konumda durması bu tekniğin ayrılmaz parçasıdır.
Kovan kışlatma tekniği, sonbahar sonundan ilkbahar başına kadar uzanan dönemde kolonilerin canlı kalması ve ilkbahara güçlü giriş yapması için uygulanır. İyi kışlatılan koloniler ilkbaharda daha erken ve daha hızlı gelişerek nektar akımına hazır hale gelir, bu da sezon verimini olumlu etkiler. Yeterli besin ve genç arı stoğu sayesinde kış boyunca arı kayıpları azalır, koloninin ana arısı ve genetik varlığı korunur. Zayıf kolonilerin birleştirilerek güçlendirilmesi, dağınık ve verimsiz kaynak kullanımını önler. Ayrıca sonbaharda yapılan hazırlık, işletmenin kış aylarında daha az müdahaleyle kolonileri idare etmesine, arıcının iş yükünün planlı biçimde dağılmasına imkan tanır.
Kışlatma bakımında dikkat edilmesi gereken en önemli konu, koloninin yeterli besin stoğuyla kışa girmesidir; stoğu yetersiz kolonilere sonbahar sonlarında şurup veya şekerli kek ile takviye yapılır ve şurup yemlemesi havalar iyice soğumadan tamamlanmalıdır. Kuluçkalıktaki bal koloniye bırakılmalı, aşırı hasat edilmemelidir. Kovan içi nemin birikmesi salkım için sorun oluşturduğundan örtü ile kovan arasına nem çeken gazete kağıdı konabilir ve hafif havalandırma sağlanmalıdır; hem havasızlık hem de doğrudan sert rüzgar zararlıdır. Kışlatma öncesi, kuluçka faaliyetinin azaldığı dönemde varroa mücadelesi mutlaka yapılmalıdır. Peteklerin mum güvesine, kovanların fareye karşı korunması, arılığın gürültüden uzak, kuzeyi kapalı güneyi açık, su tutmayan bir yerde seçilmesi gerekir. Kış boyunca gereksiz kovan açma ve koloniyi rahatsız etmekten kaçınılmalıdır. İlaç ve etken madde seçiminde daima bir arı sağlığı uzmanına ve resmi rehberlere başvurulmalıdır.
Not: Arı sağlığı ve hastalık durumlarında il/ilçe tarım müdürlüğüne ya da veteriner hekime başvurun; bu içerik tıbbi tavsiye değildir.
Kovan kışlatmanın en büyük avantajı kolonilerin kışı düşük kayıpla geçirmesi ve ilkbahara güçlü çıkarak sezon verimini yükseltmesidir; planlı hazırlık, ana arı ve genç arı varlığını koruyarak işletmenin sürekliliğini güvence altına alır. Buna karşılık kışlatma titiz gözlem, doğru zamanlama ve deneyim gerektirir; geç kalınan besleme, eksik varroa mücadelesi veya nem ve havalandırma dengesinin kurulamaması koloni kayıplarına yol açabilir. Bölgenin iklimine göre uygulama değişkenlik gösterir, bu da acemi arıcılar için ek dikkat ve öğrenme süreci demektir; yine de doğru uygulandığında sağladığı kazanım, gerektirdiği emeğin çok üzerindedir.
Kışlatma hazırlığı kış geldiğinde değil, sonbaharda bal hasadının ardından başlar. Bu dönem gelecek sezonun temeli sayılır; koloni kontrolleri, ana arı değişimi, besin takviyesi ve varroa mücadelesi havalar iyice soğumadan tamamlanmalıdır. Erken ve planlı hazırlık, kolonilerin kışa güçlü girmesini sağlar.
Başarılı kışlatma için kolonide genç ve sağlıklı bir ana arı, yeterli sayıda genç işçi arı ve kışı çıkaracak kadar bal ile polen stoğu bulunmalıdır. Yaşlı veya verimsiz analar genç analarla değiştirilir, boş çerçeveler alınarak arı sıkıştırılır. Zayıf koloniler tek başına bırakılmak yerine birleştirilerek güçlendirilir.
Uçuş deliğinin daraltılması hem kovan içi ısının korunmasına yardımcı olur hem de fare gibi zararlıların ve yağmacı arıların girişini zorlaştırır. Açıkta kışlatmada uçuş deliği yaklaşık 1x5 cm boyutuna kadar küçültülür, kapalı ortamlarda ise tel takılarak daraltılır. Bu sırada koloninin hava alması için giriş tamamen kapatılmaz.
Öncelikle kuluçkalıktaki bal koloniye bırakılarak doğal stok korunur. Stoğu yetersiz kolonilere sonbahar sonlarında şurup veya şekerli kek ile takviye yapılır; şurup yemlemesi havalar soğumadan bitirilmeli, soğuk dönemde ise şekerli kek tercih edilmelidir. Amaç koloninin kış boyunca aç kalmamasıdır.
Arılık kuzeyi kapalı, güneyi açık, mümkünse üstü örtülü ve rüzgar almayan bir yer olmalıdır. Su tutmayan, nem biriktirmeyen, gürültüden uzak alanlar seçilir. Kovanlar yerden yaklaşık 30-40 cm yükseklikte sehpalar üzerine konur; kovan içi nemin dengelenmesi için hafif havalandırma sağlanır ancak sert rüzgardan korunur.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı ve Arıcılık Araştırma Enstitüsü (Ordu).
Harman üzerinde arıcılık ve hayvancılık ilanlarını inceleyebilir ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilan verebilirsiniz.
Hayvancılık İlanları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
