Menü
Otomatik yemleme sistemi, hayvancılık işletmelerinde yem hazırlama, taşıma ve hayvanların önüne dağıtma işlerini insan gücüne en az ihtiyaç duyarak yapan mekanizasyon çözümüdür. Süt ve besi sığırcılığı, koyun keçi ağılları, kanatlı kümesleri ve balık çiftlikleri gibi yoğun bakım gerektiren işletmelerde günün belirli saatlerinde, önceden programlanmış öğün ve porsiyonlarla yem verir. Silaj, kaba yem, fabrika yemi ve konsantre karmaları belirlenen oranlarda karıştırıp tabldotu (TMR) oluşturabilir. Türkiye tarımında işgücü maliyetinin artması ve hayvan sayısının büyümesiyle birlikte, günde iki üç defa elle yemleme yerine bantlı, raylı ya da robotik sistemler tercih edilmektedir. Sistemin temel önemi, her hayvana düzenli ve dengeli rasyon sağlayarak süt veriminde ve canlı ağırlık artışında istikrar kurmasıdır. Ayrıca yem israfını azaltır, iş kazası riskini düşürür ve büyük sürülerin tek kişiyle yönetilmesini mümkün kılar. Kısacası modern ahır ve kümes ekonomisinin belkemiğidir.
Otomatik yemleme sistemi, hayvancılıktaki en yorucu ve en sık tekrarlanan işi, yani yem dağıtımını otomatikleştirir. Sistem önce silo, balya çözücü veya karma haznesinden yemi alır; TMR (tam karma rasyon) tipinde sistemlerde kaba yem ile konsantre yemi tartılı olarak karıştırır. Ardından bant, spiral (auger), raylı vagon ya da serbest dolaşan robot aracılığıyla yem yolu boyunca hayvanların önüne bırakır. Zaman saatine bağlı çalıştığı için gece geç saatlerde bile öğün atlatmaz ve her yemlemede aynı miktarı verir. Bu düzen, işletme sahibinin öğün başına harcadığı süreyi neredeyse sıfıra indirir. Süt sığırcılığında rasyonun sabit kalması rumen sağlığını korur ve süt yağ oranını dengeler; besi hayvanında günlük canlı ağırlık artışını istikrara kavuşturur. Kanatlı kümeslerinde ise binlerce hayvana eşzamanlı, hijyenik yem ulaştırır. Yem itme (yem iteleme robotu) fonksiyonu olan modeller, yemliğe uzaklaşan yemi tekrar hayvanın önüne süpürerek tüketimi ve yem değerlendirmeyi artırır. Böylece hem işçilik hem yem maliyeti düşer.
Otomatik yemleme sistemleri çalışma prensibine ve hayvan türüne göre birkaç ana gruba ayrılır. Bantlı (konveyör) sistemler genellikle kanatlı kümeslerinde ve küçük ağıllarda kullanılır; yem, hazneden zincirli veya kauçuk bant üzerinde yemliklere akar, kurulum maliyeti düşüktür. Spiralli (auger) sistemler boru içindeki helezonla kuru yem taşır, kümeslerde ve konsantre yem dağıtımında yaygındır. Raylı vagon (ray üstü otomatik yem vagonu) sistemleri, tavana asılı ray üzerinde hareket eden ve yem yolu boyunca ilerleyerek dozajlı dağıtım yapan çözümlerdir; büyük süt ahırlarına uygundur. Kendi yürür yemleme robotları ise zeminde bataryayla dolaşan, karışım haznesi olan otonom ünitelerdir ve TMR hazırlayıp gün içinde birçok kez taze yem verebilir. Traktöre bağlı yem karma römorkları (self-dozajlı mikser fedvagon) yarı otomatik sayılır; karıştırma ve tartım otomatik, hareket traktör tahriklidir. Kapasite küçük ağıl için birkaç yüz kilogramdan, büyük ahır sistemlerinde saatte tonlarca yeme kadar değişir. Malzeme olarak paslanmaz veya galvaniz hazne, gıdaya uygun bant, tartım için yük hücresi (load cell) ve programlanabilir kontrol paneli farklılık yaratan unsurlardır.
Seçimde ilk ölçüt işletmenin hayvan sayısı ve yem yolu uzunluğudur; 30-40 başlık küçük ahırda basit bantlı ya da yarı otomatik mikser römork yeterken, yüzlerce başlık işletmede raylı vagon veya yemleme robotu daha verimlidir. Günlük yem tüketiminizi hesaplayıp sistemin saatlik kapasitesinin bu ihtiyacı öğünlere bölerek karşılayabildiğini doğrulayın. Traktöre bağlı mikser fedvagon alacaksanız, karıştırıcının PTO güç ihtiyacını traktörünüzün beygir gücüyle karşılaştırın; genelde römork hacmine göre 60-120 beygir aralığı gerekir. Elektrikli sabit sistemlerde ahırın elektrik altyapısının ve yedek jeneratör imkânının olması önemlidir, çünkü elektrik kesintisinde öğün aksar. Tartım hassasiyeti (yük hücresi kalitesi), karıştırma bıçağı tipi (silaj mı yoksa kaba balya mı çözecek), kontrol panelinin Türkçe ve kolay programlanabilir olması değerlendirilmelidir. Yem yolunun genişliği ve tavan yüksekliği raylı sistem için, zemin düzgünlüğü robot için belirleyicidir. İkinci elde; helezon ve bant aşınmasını, yük hücrelerinin doğru tarttığını, motor ve redüktör seslerini, karıştırıcı bıçak körelmesini, panel arıza kayıtlarını ve kaynak çatlaklarını kontrol edin. Yedek parça ve servis erişilebilirliği uzun vadede en kritik unsurdur.
Verimli kullanım rasyonun doğru programlanmasıyla başlar. Kontrol paneline öğün saatlerini, her öğünde verilecek yem miktarını ve karışım oranlarını hayvan grubuna (buzağı, gebe, sağmal, besi) göre ayrı ayrı tanımlayın. TMR sistemlerinde önce kaba yemi, sonra konsantreyi yüklemek karışımın homojen olmasını sağlar; aşırı karıştırma silajı ezip yem yapısını bozar, bu yüzden karıştırma süresini üretici önerisine göre ayarlayın. Yük hücrelerini periyodik olarak bilinen ağırlıkla kalibre edin, aksi halde porsiyon sapar. Yem itme fonksiyonlu robotlarda geçiş yolunu boş ve düz tutun. Güvenlik açısından; hareketli bant, helezon ve karıştırıcı bıçaklarına sistem çalışırken kesinlikle el sokmayın, temizlik ve bakım öncesi ana şalteri kapatıp kilitleyin. Raylı vagon ve robotun hareket güzergâhında hayvan ve insan bulunmadığından emin olun, acil durdurma butonunun erişilebilir olduğunu doğrulayın. Elektrik panosunu nemden koruyun ve topraklamasını yaptırın. Yeni sistemde hayvanları kademeli alıştırın, ilk günler yem tüketimini gözlemleyip porsiyonu ince ayarlayın. Öğün sonrası yemlik artığını izlemek, dozajın hayvan iştahına uygunluğunu gösterir.
Uzun ömür için günlük, haftalık ve mevsimlik bakım rutini kurun. Her gün karışım haznesini ve bant yüzeyini yem kalıntısından temizleyin; nemli yem artığı küflenir ve hem hayvan sağlığını hem sensörleri bozar. Haftalık olarak helezon, zincir ve rulmanları yağlayın, karıştırıcı bıçakların körelme ve eğilme durumunu kontrol edin, körelen bıçak hem karışımı bozar hem motoru zorlar. Yük hücrelerini düzenli kalibre edin ve kablolarında kemirgen hasarı olup olmadığına bakın; kemirgenler kablo ve sensör arızasının en sık nedenidir. Zincirli ve bantlı sistemlerde gerginliği ayarlayın, gevşek bant kayar ve dağıtımı aksatır. Elektrik motorlarının ve redüktörlerin aşırı ısınmasını ve olağandışı sesini takip edin. Robot ve raylı vagonda tekerlek, ray ve batarya sağlığını izleyin; akü kapasitesi düşerse öğün yarıda kalır. Sık arıza noktaları genellikle helezon aşınması, bant kopması, bıçak körelmesi, yük hücresi sapması ve panel yazılım hatasıdır. Kış öncesi tüm hareketli aksamı gresleyip elektrik bağlantılarını kontrol edin, sistemi kapatacaksanız hazneyi tamamen boşaltıp kurutun. Yedek helezon, bant ve bıçağı stokta bulundurmak, bir arızada sürünün aç kalmasını önler.
Hayvancılık işletmelerinde yemin hazırlanmasını, karıştırılmasını, taşınmasını ve hayvanların önüne dağıtılmasını otomatik yapar. Günün programlanmış saatlerinde her hayvana düzenli ve dengeli porsiyon vererek işçiliği azaltır, yem israfını önler, süt veriminde ve canlı ağırlık artışında istikrar sağlar.
Önce hayvan sayınızı, günlük yem tüketiminizi ve yem yolu uzunluğunuzu belirleyin. Küçük işletmede bantlı veya yarı otomatik mikser römork, büyük ahırda raylı vagon ya da yemleme robotu uygundur. Traktör tahrikli mikser alacaksanız PTO güç uyumunu, elektrikli sistemlerde altyapı ve yedek enerji imkânını, ayrıca tartım hassasiyeti ile servis erişimini kontrol edin.
Karıştırma haznesi ve yük hücreli tartım sistemi olan modeller tam karma rasyon (TMR) hazırlayabilir. Kaba yem ile konsantreyi belirlenen oranda tartıp homojen karıştırır. Bantlı ve basit spiralli sistemler ise genellikle sadece kuru veya hazır yemi dağıtır, karıştırma yapmaz.
Sabit elektrikli sistemler kesinti sırasında çalışmaz ve öğün aksayabilir. Bu nedenle yoğun işletmelerde yedek jeneratör bulundurmak önerilir. Bataryayla çalışan yemleme robotları kısa süreli kesintilerde şarjıyla devam edebilir, ancak şarj istasyonu enerjisiz kalırsa akü bitince durur.
En sık helezon ve bant aşınması, karıştırıcı bıçak körelmesi, yük hücresi kalibrasyon sapması, kemirgen kaynaklı kablo hasarı ve panel yazılım hatası görülür. Düzenli yağlama, günlük temizlik, periyodik kalibrasyon ve kemirgen kontrolüyle bu arızaların çoğu önlenir.
Kaynak: Tarımsal Mekanizasyon ve Hayvancılık İşletmeciliği genel teknik kaynakları.
Harman üzerinde güncel otomatik yemleme sistemi ilanlarını inceleyin ya da kendi ekipmanınızı ücretsiz ilan verin.
Satılık Otomatik Yemleme Sistemi Otomatik Yemleme Sistemi Fiyatları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni