Menü
Haworthia, kökeni Güney Afrika'nın Doğu Cape bölgesi olan, küçük ve gösterişli rozet formlu bir sukulent cinsidir. Doğada genellikle çalıların gölgesinde, kayalık ve kumlu topraklarda, çoğu zaman yaprakların yalnızca uçları görünecek şekilde toprağa gömülü halde yetişir. Etli yaprakları koyu yeşilden mavimsi yeşile kadar değişir; Haworthia cooperi ve Haworthia retusa gibi türlerde yaprak uçlarında ışığı içeri alan saydam pencereler bulunurken, Haworthiopsis fasciata ve Haworthiopsis attenuata gibi türlerde beyaz kabartılı zebra desenleri görülür. Yavaş büyüyen, boyu çoğunlukla on beş santimetreyi geçmeyen kompakt yapısı sayesinde masaüstü, pencere kenarı ve teraryum için çok elverişlidir. Öncelikle iç mekan bitkisidir; yalnızca donsuz ve ılıman iklimlerde, doğrudan güneşten korunan yarı gölge bir köşede kısa süreli dış mekanda tutulabilir. Zehirsiz oluşu, bakım kolaylığı ve narin görünümü onu yeni başlayanlar için ideal kılar.
Haworthia parlak ama dolaylı ışığı sever. Doğal ortamında daha büyük bitkilerin gölgesinde yetiştiği için, uzun süreli sert öğle güneşi yapraklarını yakabilir, kırmızımsı, bakırımsı veya soluk renklere döndürebilir. En ideal konum doğu veya kuzey cepheli bir pencere ya da güney/batı pencerelerinde tül perde arkasıdır. Işık yetersiz kaldığında rozet açılır, yapraklar ışığa doğru uzayıp cılızlaşır ve renk soluklaşır; bu durumda bitkiyi kademeli olarak daha aydınlık bir yere taşıyın. Saydam pencereli türler (Haworthia cooperi, Haworthia retusa) yumuşak ışıkta bu pencerelerini daha iyi gösterir. Yapay bitki ışığı altında da başarıyla yetişir.
Bir sukulent olan Haworthia az suya ihtiyaç duyar ve fazla suya karşı çok hassastır; en sık ölüm nedeni aşırı sulamadır. Toprağı derinlemesine sulayın, ardından fazla suyun saksı altından tamamen akmasını bekleyin ve bir sonraki sulamaya kadar harcın neredeyse tümüyle kurumasına izin verin. Etkin büyüme döneminde (ilkbahar ve sonbahar) yaklaşık iki haftada bir sulama yeterlidir. Yaz sıcaklarında bitki yarı durgunluğa geçebilir, bu dönemde sulamayı seyreltin. Kışın ise büyüme durduğu için ayda bir veya daha az sulayın. Suyu rozetin ortasına değil toprağa verin, yaprak koltuklarında biriken su çürümeye yol açar. Fazla suda yapraklar şişer, şeffaflaşır, sararır ve tabandan yumuşayarak çürür; su azlığında ise yapraklar buruşur, kıvrılır ve incelir. Buruşma su azlığının erken işaretidir ve sulamayla hızla düzelir.
Haworthia çok geçirgen, hızlı kuruyan bir harç ister. Hazır kaktüs ve sukulent harcına yaklaşık üçte bir oranında perlit, kaba kum veya pomza ekleyerek drenajı artırın; ağır, su tutan saksı toprağı kök çürüklüğü yapar. Saksının mutlaka drenaj deliği olmalı, malzeme olarak nefes alan toprak (terrakota) saksı fazla nemi buharlaştırdığı için tercih edilir. Bu bitki hafif sıkışık saksıda mutludur, bu yüzden çok büyük saksı seçmeyin. Yavaş büyüdüğü için saksı değişimi genellikle iki üç yılda bir, saksı yavrularla dolduğunda veya kökler delikten çıktığında yapılır. Değişim için köklerin kuru olduğu ilkbaharı seçin, eski toprağı silkeleyip çürük kökleri temizleyin ve dikimden sonra birkaç gün sulamadan bekleyin.
Haworthia normal ev nemine kolayca uyum sağlar ve ek nemlendirmeye ihtiyaç duymaz; kuru havayı iyi tolere eder, aşırı nem ve durgun havada çürüme riski artar. İdeal sıcaklık aralığı 15 ile 27 derece arasıdır. Kısa süreli olarak 5 dereceye kadar düşüşe dayanabilse de dona karşı hassastır, bu nedenle kışın 5 derecenin altına düşen ortamlardan uzak tutulmalıdır. Yaz aylarında 30 derecenin üzerindeki uzun sıcak dönemlerde yarı durgunluğa geçer. Kalorifer peteği üstü gibi çok kuru ve sıcak noktalardan ve ani soğuk cereyanlardan kaçının.
Haworthia en kolay yavrulardan (yan sürgünler) çoğaltılır. Olgun bitki tabanında oluşan bu küçük rozetler kendi köklerini geliştirdiğinde, saksı değişimi sırasında keskin ve temiz bir bıçakla ana bitkiden ayrılır, kesik yüzey bir iki gün kurumaya bırakılır ve ardından geçirgen harca dikilir. İkinci yöntem yaprak çelikleridir: sağlıklı bir yaprak tabana yakın yerinden bütün olarak koparılır, kesik nasırlaşana kadar birkaç gün bekletilir, sonra hafif nemli harcın üzerine yatırılır; ancak Haworthia yaprak çeliğinde ince yapraklı türlere göre daha düşük başarı verir, bu yüzden sabır gerekir. Büyük ve çok başlı bitkiler ise saksı değişiminde köklerinden bölünerek çoğaltılabilir. Tohumla üretim mümkündür ama yavaştır ve daha çok koleksiyoncular tarafından tercih edilir. Tüm yöntemler için en uygun mevsim ilkbahar ve erken yazdır.
Yaprak sararması ve tabanda yumuşama neredeyse her zaman aşırı sulama ve kötü drenaj kaynaklıdır; çözüm sulamayı azaltmak, geçirgen harca geçmek ve çürümüş kökleri temizlemektir. Alt yaprakların doğal yaşlanmayla kuruyup incelmesi normaldir ve endişe verici değildir. Yapraklarda kırmızımsı veya soluk bakır renk fazla güneşe işaret eder, bitkiyi daha yumuşak ışığa alın. Rozetin açılıp yaprakların uzaması ışık yetersizliğidir. Zararlılardan un biti (yaprak koltuklarında pamuksu beyaz kümeler) en yaygınıdır; pamuğa emdirilmiş yetmişlik alkolle tek tek silinir veya neem yağı çözeltisiyle mücadele edilir. Kök biti köklerde beyazlaşmaya yol açar, saksı değişiminde kökler yıkanıp temiz harca geçilir. Nemli ve havasız ortamda görülen kırmızı örümcek ve kabuklu bit için de neem yağı ile ilaçlama ve hava sirkülasyonunu artırma etkilidir.
Toprağın neredeyse tamamen kuruması beklenerek sulanmalıdır. İlkbahar ve sonbahardaki büyüme döneminde yaklaşık iki haftada bir, kışın ise ayda bir veya daha seyrek yeterlidir. Sık sulamadan kaçının, çünkü bu sukulentin en büyük düşmanı fazla sudur.
Uzun süreli sert öğle güneşine konmamalıdır; yaprakları yanar ve kırmızımsı, bakırımsı renge döner. En uygunu parlak ama dolaylı ışıktır, örneğin doğu pencere kenarı ya da tül perde arkası güney penceresidir.
Buruşup incelen ve kıvrılan yapraklar genellikle susuzluğun işaretidir ve sulamayla hızla düzelir. Sararıp şeffaflaşan ve tabandan yumuşayan yapraklar ise aşırı sulama ve kök çürüğüne işaret eder; bu durumda sulamayı kesip geçirgen harca geçmek gerekir.
En kolay yol bitki tabanında oluşan ve kendi kökünü geliştiren yavruları ana bitkiden ayırıp geçirgen harca dikmektir. Ayrıca yaprak çelikleri ve büyük bitkilerde kök bölme yöntemleri de kullanılabilir. En uygun mevsim ilkbahardır.
Haworthia evcil hayvanlar ve insanlar için zehirsiz kabul edilir ve zehirli bitki listelerinde yer almaz. Yine de yenmesi amaçlanan bir bitki değildir; meraklı hayvanların çok miktarda çiğnemesi hafif sindirim rahatsızlığı yapabilir, bu yüzden erişemeyecekleri bir yer daha uygundur.
Kaynak: World of Succulents.
Harman üzerinde güncel haworthia ilanlarını inceleyin ya da kendi bitkilerinizi ücretsiz ilan verin.
Satılık Haworthia Haworthia Fiyatları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni