Menü
Kök-ur nematodları (Meloidogyne spp.), toprakta yaşayan, çıplak gözle görülemeyen mikroskobik bitki paraziti solucanlardır. Bitkilerin kök sisteminde yerleşerek beslenir ve köklerde ur (gal) adı verilen şişkinlikler oluşturur. Bu urlar iletim demetlerini bozarak su ve besin alımını engeller, dolayısıyla bitki gelişimini yavaşlatır ve verimi düşürür. Özellikle sıcak bölgelerde ve örtüaltı üretiminde önemli ekonomik kayıplara yol açan bir toprak zararlısıdır.
Domates, biber, patlıcan, hıyar, kavun, karpuz gibi sebzeler başta olmak üzere birçok kültür bitkisi. Ayrıca bazı meyve fidanları, süs bitkileri ve tarla bitkileri de konukçudur. Örtüaltı sebze yetiştiriciliğinde zarar özellikle yüksektir.
En belirgin belirti köklerde oluşan irili ufaklı urlar ve şişkinliklerdir. Toprak üstünde ise bitkide bodurlaşma, gelişme geriliği, yapraklarda sararma, gün ortasında solma, çiçek ve meyve dökümü görülür. Bulaşık tarlada bitkiler genellikle ocak ocak, kümeler halinde zayıf gelişir. Kök sistemi bozulduğu için bitki susuzluğa ve besin eksikliğine karşı dayanıksız hale gelir.
Sıcak ve hafif bünyeli (kumlu) topraklar nematod gelişimi için uygundur. Aynı alanda konukçu bitkilerle sürekli münavebesiz ekim yapılması, bulaşık fide, toprak ve tarım aletleriyle taşınma popülasyonu artırır. Yüksek toprak sıcaklığı ve uygun nem, nematodun döl sayısını yükseltir.
Mücadele bütüncül olmalı; kültürel, biyolojik ve gerektiğinde kimyasal yöntemler birlikte yürütülmelidir. Konukçu olmayan bitkilerle münavebe (ekim nöbeti), dayanıklı çeşit ve anaç kullanımı, solarizasyon ile toprağın güneş altında ısıtılması, hasat sonrası bulaşık bitki köklerinin toplanıp imhası temel kültürel önlemlerdir. Biyolojik mücadelede Trichoderma gibi bazı faydalı mikroorganizmalar ve toprakta doğal olarak bulunan parazit fungus ve bakteriler nematod popülasyonunu baskılamaya yardımcı olur. Kimyasal mücadelede ruhsatlı nematisit grubu preparatlar söz konusu olduğunda, seçim ve doz için mutlaka il veya ilçe tarım müdürlüğüne danışılmalıdır.
Temiz ve sertifikalı fide kullanımı, bulaşık topraktan alet ve ekipmanla temiz alanlara taşınmayı önleme, münavebe uygulaması ve solarizasyon en önemli korunma yollarıdır. Toprak analizi ve kök kontrolü ile erken teşhis yapılmalı, bulaşık parseller ayrı işlenmelidir. Organik madde ve faydalı mikroorganizma bakımından zengin, sağlıklı toprak yapısının korunması nematoda karşı dayanıklılığı artırır.
Kesin teşhis kök kontrolüyle yapılır. Hasat sonrası ya da zayıf bitkilerin kökleri sökülüp incelendiğinde köklerde boncuk gibi urlar ve şişkinlikler görülür. Toprak üstünde bodurlaşma, sararma ve gün ortası solma da bulaşmanın işaretidir.
En sık bulaşık fide, taşınan toprak, sulama suyu ve tarım aletleriyle yayılır. Bu nedenle temiz fide kullanımı ve bulaşık parselde çalışan ekipmanın temizlenmesi yayılmayı önlemede kritiktir.
Evet. Konukçu olmayan bitkilerle ekim nöbeti uygulamak topraktaki nematod yoğunluğunu düşürür. Dayanıklı çeşit ve anaç kullanımı ile solarizasyon da münavebeyi destekleyen etkili kültürel önlemlerdir.
Tek başına genellikle yeterli değildir. En iyi sonuç kültürel, biyolojik ve gerektiğinde ruhsatlı nematisit uygulamasının birlikte yürütülmesiyle alınır. Uygun preparat ve doz için il veya ilçe tarım müdürlüğüne danışılmalıdır.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı Bitki Koruma Ürünleri Veri Tabanı.
Harman üzerinde tarım girdisi ilanlarını inceleyebilir ya da kendi ürününüzü ücretsiz ilana çıkarabilirsiniz.
Girdi İlanları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
