Menü
Tohum mibzeri, tohumu belirlenen sıra aralığı, sıra üzeri mesafe ve ekim derinliğinde toprağa düzgün biçimde bırakan tarımsal ekim makinesidir. Elle serpme ve harar usulü ekimin aksine, mibzer tohumu deposundan tek tek alıp ekici düzenle sıralı olarak toprağa yerleştirir, çizi açar ve üzerini kapatır. Buğday, arpa, yulaf gibi hububat ile mısır, ayçiçeği, pamuk, nohut, mercimek gibi çok sayıda kültür bitkisinin ekiminde kullanılır. Türkiye tarımında en yaygın mekanizasyon aletlerinden biridir çünkü tohumu tekdüze dağıtarak çıkışı düzenler, sıra arası çapalama ve hasadı kolaylaştırır. Doğru derinlik ve mesafe sayesinde çimlenme oranı yükselir, tohum israfı azalır ve birim alandan alınan verim artar. Traktöre bağlanarak toprak işleme sonrası tek geçişte geniş alanı kısa sürede ekebilir. Bu yönüyle mibzer hem işçilik maliyetini düşürür hem de üretimde standart ve verim sağlayan temel bir ekipmandır.
Tohum mibzeri, ekim işlemini standart hale getirerek çiftçinin en kritik işlerinden birini kolaylaştırır. Makine tohumu depodan ekici düzen (kaşıklı, oluklu makara ya da pnömatik disk) aracılığıyla ölçülü miktarda alır, gömücü ayak veya disk ile açılan çiziye bırakır ve baskı tekeri ya da kapatma tırmığıyla üzerini kapatır. Böylece her tohum aynı derinliğe ve aynı sıra üzeri mesafeye ekilir. Bunun sonucunda çimlenme tekdüze olur, bitkiler ışık ve besinden eşit yararlanır, sıra arası mekanik çapalama ve ilaçlama mümkün hale gelir. Hububat ekiminde sık sıralı normal mibzer kullanılırken, mısır ve ayçiçeği gibi çapa bitkilerinde tek dane hassas ekim makinesi tercih edilir. Mibzer aynı zamanda gübre deposuna sahip modellerde tohumla birlikte taban gübresini de bantlar. Anıza doğrudan ekim yapan tipleriyle toprağı işlemeden ekim yaparak nem korur ve erozyonu azaltır. Ekimde işçiliği ciddi biçimde düşürür, tohum israfını önler ve verimi artırır.
Tohum mibzerleri işlevlerine göre birkaç ana grupta toplanır. Sık sıralı hububat mibzerleri buğday, arpa gibi ürünler için 12 ile 20 santimetre sıra aralığıyla çalışır; oluklu makara ekici düzenle tohumu sürekli akıtır ve genellikle gübre deposuyla birlikte gelir. Hassas (tek dane) ekim makineleri mısır, ayçiçeği, pamuk ve pancar gibi geniş sıralı bitkilerde tohumu birer birer belirli aralıkla eker; mekanik kaşıklı veya pnömatik vakumlu disk sistemiyle çalışır. Anıza (doğrudan) ekim mibzerleri ise toprağı işlemeden, bitki artığı bulunan tarlaya çift disk gömücüyle ekim yapar ve nem korur. Gömücü tipine göre baskılı ayaklı (çizel), tek diskli ve çift diskli modeller vardır; çift disk taşlı ve sert toprakta daha iyi penetrasyon sağlar. Bağlantı biçimine göre asılı (üç nokta askı) ve çekilir (römork tipi, geniş iş genişlikli) modeller bulunur. İş genişliği 2 metreden 6 metreye kadar değişir; büyük çekilir modeller pnömatik dağıtımla yüksek kapasite sunar. Depo hacmi, sıra sayısı ve malzeme kalitesi tipler arasında farklılaşır.
Mibzer seçiminde önce ekilecek ürün belirleyicidir: hububat için sık sıralı, mısır ve ayçiçeği için tek dane hassas makine gerekir. İş genişliği ve sıra sayısı işletme büyüklüğüne göre seçilmelidir; küçük işletmede 2 ile 3 metrelik asılı model yeterken, geniş arazide çekilir ve daha fazla sıralı model verimlidir. Traktör gücü uyumu önemlidir; genel kural iş genişliğinin her metresi için yaklaşık 12 ile 20 beygir güç, gübreli ve anıza ekim modellerinde daha fazlası gerekir. Ayrıca traktörün kaldırma kapasitesi ile makinenin dolu ağırlığı örtüşmelidir. Arazi tipi de belirleyici: taşlı ve sert toprakta çift diskli gömücü, işlenmiş yumuşak toprakta ayaklı sistem uygundur. Ekim derinliği ve norm ayarının kolay yapılıp yapılmadığı, gübre bantlama özelliği ve depo hacmi kontrol edilmelidir. İkinci elde ekici makaraların ve disklerin aşınması, gömücü ayak uçlarının körelmesi, mafsal ve zincir dişlilerdeki boşluk, depo iç yüzeyinde pas, tekerlek rulmanları ve markörlerin sağlamlığı incelenmelidir. Yedek parça bulunabilirliği ve teknik destek de göz önünde tutulmalıdır.
Verimli ekim için önce tarla iyi hazırlanmalı; toprak uygun tavda, ufalanmış ve tesviyeli olmalıdır. Ekim öncesi mibzer düz bir zeminde dengeye alınır ve iş genişliği boyunca gömücüler aynı derinliğe ayarlanır. Ekim normu, ürünün bin dane ağırlığına ve hedeflenen bitki sıklığına göre norm ayar kolu veya dişli kutusundan belirlenir; tarlaya çıkmadan kısa bir kalibrasyon denemesi yapıp bir dönümlük tohum miktarı doğrulanmalıdır. Hububatta genellikle 3 ile 5 santimetre, mısır ve ayçiçeğinde 4 ile 6 santimetre derinlik uygundur; iri tohum daha derine, küçük tohum daha yüzeye ekilir. İlerleme hızı hassas ekimde 5 ile 7 kilometre arasında tutulmalıdır, aşırı hız dane atlamasına ve mesafe bozukluğuna yol açar. Markör ayarı sıra aralığının bitişik geçişlerde korunmasını sağlar. Güvenlik açısından makine ayar, temizlik ve tıkanıklık giderme işlemleri traktör durdurulup el freni çekilerek yapılmalı, dönen parçalar ve şaft koruması ihmal edilmemeli, dolu depoyla ani manevradan kaçınılmalıdır.
Uzun ömür için mibzer her ekim sezonu sonunda tohum ve gübre deposundan kalan malzeme tamamen boşaltılmalıdır; özellikle gübre kalıntısı nem çekip pas ve tıkanma yaptığından depolar temizlenip kurulanmalıdır. Ekici makaralar, kaşıklar ve pnömatik disk delikleri kontrol edilerek tohum kırığı ve tozdan arındırılır. Gömücü ayak ve disk uçları aşındığında derinlik ve çizi kalitesi bozulacağından zamanında değiştirilmelidir. Zincir, dişli, mafsal ve rulman gibi hareketli parçalar sezon başında ve gerektikçe gresle yağlanır, zincir gerginliği ayarlanır. Pnömatik modellerde fan, hortum ve vakum contaları hava kaçağına karşı denetlenir. Sık arıza noktaları tıkanan tohum boruları, aşınmış gömücü uçları, gevşemiş markör mafsalları ve norm ayar dişlisindeki boşluklardır; ekim sırasında sıraların düzenli tohum atıp atmadığı ara ara gözlenmelidir. Saklamadan önce metal yüzeyler pastan korumak için silinip yağlanmalı, makine üstü örtülüp kuru ve kapalı bir yerde, gömücüler yere değmeyecek şekilde muhafaza edilmelidir. Düzenli bakım hem arızayı önler hem de ekim kalitesini yıllarca korur.
Tohum mibzeri, tohumu belirli sıra aralığı, sıra üzeri mesafe ve derinlikte toprağa düzenli biçimde eker. Elle serpmeye göre tohumu tekdüze dağıtarak çimlenmeyi düzenler, tohum israfını önler, işçiliği azaltır ve verimi artırır. Ayrıca gübreli modellerde ekimle birlikte taban gübresini de bantlar.
Önce ekilecek ürüne bakılır: hububat için sık sıralı mibzer, mısır ve ayçiçeği için tek dane hassas makine gerekir. Sonra işletme büyüklüğüne göre iş genişliği ve sıra sayısı, traktör gücü ve kaldırma kapasitesine uygunluk, arazi tipine göre gömücü sistemi ve gübre bantlama özelliği değerlendirilir.
Normal sık sıralı mibzer, hububat gibi bitkilerde tohumu sürekli ve dar sıra aralığıyla akıtır. Hassas ekim makinesi ise mısır, ayçiçeği ve pancar gibi çapa bitkilerinde tohumu birer birer, belirli sıra üzeri mesafeyle bırakır; böylece dane sıklığı tam kontrol edilir.
Gerekli güç iş genişliği, gömücü tipi ve makinenin dolu ağırlığına bağlıdır. Genel yaklaşım her metre iş genişliği için 12 ile 20 beygir güçtür; gübreli ve anıza doğrudan ekim modellerinde daha fazla güç ve ağırlık gerekir. Traktörün kaldırma kapasitesi dolu makine ağırlığını taşıyabilmelidir.
Derinlik, gömücü baskı ayarı ve baskı tekeriyle belirlenir; hububatta 3 ile 5, mısır ve ayçiçeğinde 4 ile 6 santimetre uygundur. Ekim normu, dişli kutusu veya norm kolundan ayarlanır. Tarlaya çıkmadan kısa bir kalibrasyon denemesiyle dönüme düşen tohum miktarı mutlaka doğrulanmalıdır.
Kaynak: Tarımsal mekanizasyon ve ziraat mühendisliği genel teknik kaynakları.
Harman üzerinde güncel tohum mibzeri ilanlarını inceleyin ya da kendi ekipmanınızı ücretsiz ilan verin.
Satılık Tohum Mibzeri Tohum Mibzeri Fiyatları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni