Taze Fasulye Çeşitleri Nelerdir?

Taze fasulye, Türkiye mutfağının vazgeçilmez sebzelerinden biridir ve ülke genelinde hem açık tarlada hem de örtüaltında geniş bir alanda yetiştirilir. Ege, Marmara, Akdeniz ve Karadeniz bölgeleri üretimin yoğunlaştığı başlıca yörelerdir. Taze fasulyede çeşit zenginliği iki temel eksende ortaya çıkar: bitkinin büyüme şekli ve bakla yapısı. Büyüme şekline göre çeşitler, herek ya da sırık desteğiyle tırmanan sırık tipler ile desteğe ihtiyaç duymayan çalı (bodur) tipler olarak ayrılır. Bakla yapısına göre ise yassı ve geniş baklalı ayşekadın grubu, ince silindirik boncuk grubu, sarı mumsu kabuklu tipler ve tane için değerlendirilen barbunya grubu öne çıkar. Sırık çeşitler uzun süre ve elle hasada, çalı çeşitler ise daha kısa dönemde ve makineli hasada uygundur. Erkencilik, verim ve baklanın lifsizliği çiftçinin çeşit seçiminde dikkat ettiği başlıca ölçütlerdir. Bu sayfada Türkiye koşullarında yaygın olarak yetiştirilen ve pazarda tanınan taze fasulye çeşitlerini olgunlaşma dönemi, yetiştiği bölge, verim durumu ve kullanım alanı gibi ayırt edici özellikleriyle bir arada bulabilirsiniz. Amaç, üreticiye ve tüketiciye çeşit farklarını sade ve doğru biçimde aktarmaktır.

Başlıca Taze Fasulye Çeşitleri

Ayşekadın

Türkiye pazarında en çok tanınan taze fasulye grubudur. Baklaları yassı, geniş ve etli olup lif oranı düşük, eti gevrek ve yumuşaktır. Hem sırık hem de çalı formu bulunur; Ege, Marmara ve Akdeniz bölgelerinde taze tüketim için yoğun yetiştirilir. Zeytinyağlı ve etli yemeklerde tercih edilen, orta olgunlaşma dönemine sahip bir çeşittir.

Gina

Yassı baklalı Romano tipinde bir çeşit olup hem bodur hem de sırık formda üretilir. Erkenci ile orta erkenci grupta yer alır ve verimi yüksektir. Açık tarla ve örtüaltı üretime uyum sağladığı için seracılıkta da tercih edilir. Baklaları düzgün, lifsiz ve dayanıklı olduğundan taze pazarında aranan çeşitlerdendir.

Sarıkız

Sarı, mumsu görünümlü baklalarıyla ayırt edilir ve erkenci bir çeşit olması nedeniyle bazı yörelerde kırk günlük fasulye olarak da anılır. Kısa sürede hasada gelmesi, sezon başı üretimde ve peş peşe ekimlerde avantaj sağlar. Baklaları ince liflidir ve taze tüketimde renk çeşitliliği sunması bakımından değerlidir.

Çalı Fasulyesi

Bodur ve yayvan büyüyen, herek veya sırık desteğine ihtiyaç duymayan tiptir; oturak fasulye olarak da bilinir. Bitki boyu kısa olduğu için bakım ve hasat kolaydır, makineli hasada da uygundur. Ürününü daha kısa ve toplu bir dönemde verir. Sanayi ve konserve amaçlı üretimlerde sıklıkla tercih edilen bir gruptur.

Sırık Fasulyesi

Herek ya da sırık boyunca tırmanarak gelişen tırmanıcı tiptir. Uzun süre çiçeklenip bakla bağladığı için hasat dönemi geniştir ve birim alandan yüksek verim alınır. Bahçe ve küçük işletme üretiminde, uzun süreli taze tüketim isteyen üreticiler tarafından tercih edilir. Baklaları genellikle daha uzun ve etlidir.

Boncuk Fasulye

İnce, silindirik ve yuvarlak kesitli baklalarıyla ayşekadın grubundan ayrılır. Eti gevrek, lif oranı düşük ve taneleri küçüktür; bu yapısı ona boncuk adını kazandırmıştır. Taze tüketimde nazik dokusuyla öne çıkar. Marmara ve Ege bölgelerinde çalı ve sırık formlarıyla yetiştirilir.

Taze Barbunya

Kabuğu krem zemin üzerine kırmızı-pembe alacalı benekleriyle kolayca tanınır. Bakladan çok içindeki iri, taze tanesi için yetiştirilir ve tanesiyle pişirilir. Ege ve Karadeniz bölgelerinde yaygındır. Taze barbunya pilakisi gibi yemeklerde kullanılan, orta-geç olgunlaşan bir çeşittir.

Şeker Fasulyesi

İnce yapılı, lifsiz ve gevrek baklalarıyla adını yumuşak dokusundan alan taze tüketim çeşididir. Yemeklik olarak kolay pişmesi ve tel çekmemesi nedeniyle sofralık üretimde tercih edilir. Genellikle çalı formunda yetiştirilir ve ılıman geçen yörelerde bahçe üretimine uygundur.

Sıkça Sorulan Sorular

Taze fasulyede sırık ve çalı çeşit arasındaki fark nedir?

Sırık çeşitler herek ya da sırık boyunca tırmanarak gelişir, hasat dönemleri uzundur ve birim alandan daha yüksek verim verir. Çalı (bodur) çeşitler ise desteğe ihtiyaç duymadan alçak ve yayvan büyür, ürününü daha kısa ve toplu bir dönemde verir; makineli hasada ve sanayi üretimine daha uygundur.

Ayşekadın ve boncuk fasulye nasıl ayırt edilir?

Ayşekadın baklaları yassı, geniş ve etlidir. Boncuk fasulye ise ince, silindirik ve yuvarlak kesitli baklalara sahiptir; taneleri daha küçük ve dokusu daha naziktir. İkisi de lifi düşük, gevrek eti olan taze tüketim çeşitleridir ancak bakla biçimleri belirgin biçimde farklıdır.

En erkenci taze fasulye çeşidi hangisidir?

Erkencilik bakımından Sarıkız öne çıkar ve kısa sürede hasada geldiği için bazı yörelerde kırk günlük fasulye olarak anılır. Gina da erkenci ile orta erkenci grupta yer alır. Erkenci çeşitler sezon başı üretim ve peş peşe ekimlerde avantaj sağlar.

Taze barbunya diğer taze fasulye çeşitlerinden neden farklıdır?

Taze barbunya, bakla kabuğundan çok içindeki iri ve taze tane için yetiştirilir. Kabuğu krem zemin üzerine kırmızı-pembe alacalı beneklidir ve tanesiyle birlikte pişirilir. Diğer taze fasulye çeşitleri ise ağırlıkla yeşil baklası yemeklik olarak değerlendirildiği için kullanım amacı barbunyadan ayrılır.

Türkiye'de taze fasulye hangi bölgelerde yetiştirilir?

Taze fasulye Türkiye genelinde üretilir ancak Ege, Marmara, Akdeniz ve Karadeniz bölgeleri üretimin yoğunlaştığı başlıca yörelerdir. Açık tarla üretiminin yanında örtüaltı yetiştiricilikle sezon uzatılır; bu sayede taze fasulye yılın büyük bölümünde pazarda bulunur.

Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Tohumluk Tescil ve Sertifikasyon Merkez Müdürlüğü (TTSM). Çeşit özellikleri bölge ve koşullara göre değişebilir.

Taze Fasulye almak veya satmak mı istiyorsunuz?

Aradığınız taze fasulye çeşidini Harman üzerinde bulun ya da ürününüzü ücretsiz ilan verin.

Satılık Taze Fasulye İlanları Taze Fasulye Üreticileri Taze Fasulye Fiyatları Tüm Taze Fasulye Bilgileri