Menü
Sap parçalama makinesi, hasat sonrasında tarlada kalan sap, anız ve bitki artıklarını dönen bıçaklarıyla küçük parçalara ayıran, traktöre bağlanarak çalışan bir tarım makinesidir. Buğday, mısır, ayçiçeği, pamuk ve çeltik gibi ürünlerin hasadından geriye kalan kalıntıların toprağa daha kolay karışmasını sağlar. Anız yakmaya alternatif olarak öne çıkan bu makine, bitkisel artıkların değerlendirilmesine ve toprağın korunmasına katkı sunar.
Makinenin temel işlevi, hasattan sonra tarla yüzeyinde kalan iri sap ve anızı öğüterek toprakla temas edebilecek boyutlara indirmektir. Böylece bitki artıkları toprağa gömülerek organik madde miktarını artırır, toprağın su tutma kapasitesini ve verimliliğini destekler. İri kalıntıların parçalanması, ardından yapılacak toprak işleme ve ekim çalışmalarını kolaylaştırır, tohum yatağının daha düzgün hazırlanmasına yardımcı olur. Ayrıca anız yakma ihtiyacını ortadan kaldırarak çevresel zararların ve yasal cezaların önüne geçilmesine olanak tanır.
Sap parçalama makineleri, bağlantı biçimi ve çalışma alanına göre çeşitlenir. Traktörün üç nokta askı düzenine bağlanan asılı tipler ile daha büyük iş genişliklerinde çekilir tipler yaygındır. Bıçak yapısına göre çekiçli (Y tipi salınımlı) bıçaklı modeller genellikle iri ve odunsu artıklarda tercih edilirken, düz veya kılıç tipi bıçaklı modeller daha ince saplarda kullanılır. Bazı makineler yalnızca belirli ürün artıklarına (örneğin mısır veya pamuk sapı) yönelik tasarlanırken, çok amaçlı modeller farklı ürün kalıntılarında çalışabilir. Ayrıca biçerdöver başlığının altına yerleştirilen ve hasatla eş zamanlı çalışan parçalama düzenekleri de araştırılan çözümler arasındadır.
Makine seçiminde öncelikle işlenecek ürün artığının türü ve sertliği belirleyicidir; odunsu ve kalın saplar için daha dayanıklı çekiçli bıçak sistemleri uygundur. Traktörün güç değeri ile makinenin talep ettiği güç ve iş genişliğinin uyumu önemlidir, aksi halde verim düşer. Rotor dengesi, bıçak bağlantı kalitesi, gövde sacının sağlamlığı ve şanzıman dayanıklılığı gibi imalat özellikleri uzun ömür açısından değerlendirilmelidir. İş genişliği, arazi büyüklüğü ve parsel yapısına göre seçilmeli; yedek parça ve servis erişimi de göz önünde bulundurulmalıdır. Bıçak tipinin toprak yüzeyine yakın düzgün parçalama yapabilmesi ve parçalanan artığın homojen dağılması aranan niteliklerdendir.
Makine, traktörün arkasına bağlanır ve hareketini kuyruk milinden (PTO) alır. Kuyruk mili, makine içindeki yatay rotoru yüksek devirde döndürür; rotor üzerine dizili bıçaklar dönerken tarla yüzeyindeki sapları ve anızı çarparak parçalar. Parçalanan artıklar makine gövdesi içinde bir süre çarpılarak daha da küçültülür ve arka kısımdan tarlaya dağıtılır. Çalışma sırasında traktörün ilerleme hızı ile rotor devri, elde edilmek istenen parça boyutuna göre ayarlanır; ilerleme hızı arttıkça parça boyu irileşir. İşlem, düzgün bir yüzey bıraktığından sonrasında yapılacak sürüm ve ekim işlemleri daha kolay yürütülür.
Düzenli bakımda öncelikle bıçakların aşınma ve kırık durumu her kullanım öncesi kontrol edilmeli, körelmiş veya hasarlı bıçaklar zamanında değiştirilmelidir. Rotor dengesi önemlidir; bıçaklar takım halinde ve dengeli biçimde yenilenmeli, tek taraflı değişimden kaçınılmalıdır, aksi halde titreşim ve yatak aşınması oluşur. Kuyruk mili şaftı, mafsalları ve yataklar üretici talimatına göre yağlanmalı, kayış ve şanzıman gerginlikleri denetlenmelidir. Çalışma sırasında taş ve metal gibi yabancı cisimler bıçaklara ciddi zarar verebileceğinden tarla önceden gözden geçirilmelidir. Dönen bıçaklar nedeniyle makine çalışırken çevrede kimse bulunmamalı, koruma saçları takılı tutulmalı ve her müdahaleden önce traktör durdurulup kuyruk mili devre dışı bırakılmalıdır.
Evet, bu makine anız yakmaya doğrudan alternatiftir. Hasat sonrası kalan sap ve anızı parçalayarak toprağa karıştırılmasını sağlar; böylece anız yakmanın toprağa, çevreye ve canlılara verdiği zararlar önlenir ve yürürlükteki çevre mevzuatı gereği uygulanan idari para cezalarıyla karşılaşma riski ortadan kalkar.
Buğday ve arpa anızının yanı sıra mısır sapı, ayçiçeği sapı, pamuk sapı, çeltik artığı ve patates sapı gibi birçok bitkisel kalıntıda kullanılabilir. Odunsu ve kalın saplar için daha dayanıklı bıçak sistemleri, ince saplar için ise farklı bıçak tipleri tercih edilir.
Gerekli güç, makinenin iş genişliğine, bıçak tipine ve işlenecek artığın sertliğine göre değişir. Kesin bir değer vermek doğru olmaz; bu nedenle üreticinin belirttiği güç aralığı ile traktörün güç değerinin uyumlu olması esas alınmalıdır. Yetersiz güç, verimi düşürür ve makineyi zorlar.
Parça boyutu, traktörün ilerleme hızı ve rotor devri ile ayarlanır. Daha ince parçalama için ilerleme hızı düşürülür ve uygun rotor devri korunur; hız arttıkça parça boyu irileşir. Bıçak tipi ve durumu da elde edilen boyutu etkiler.
Bıçakların aşınma ve kırık kontrolü, rotor dengesi, kuyruk mili ve yatakların yağlanması ile kayış gerginliği düzenli izlenmelidir. Bıçaklar dengeyi bozmamak için takım halinde değiştirilmeli, tarladaki taş ve yabancı cisimler önceden temizlenmeli, her müdahaleden önce traktör ve kuyruk mili durdurulmalıdır.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Trakya Tarımsal Araştırma Enstitüsü - Toprak İşleme Sistemleri.
Harman üzerinde güncel sap parçalama makinesi ilanlarını inceleyin ya da kendi ekipmanınızı ücretsiz ilan verin.
Satılık Sap Parçalama Makinesi Sap Parçalama Makinesi Fiyatları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
