Menü
Kıvırcık, Türkiye'nin yerli ve ince kuyruklu koyun ırklarından biridir. Adını yapağısının kıvırcık ve yumuşak yapısından alır. Ana yayılım alanı Trakya bölgesi olup özellikle Tekirdağ, Edirne ve Kırklareli başta olmak üzere Balıkesir, Bursa ve Çanakkale illerinde yaygın olarak yetiştirilir. Kıvırcık; et, süt ve yapağı elde etmek amacıyla bakılan çift amaçlı bir ırk kabul edilir. Ancak asıl değerini, yerli ırklar arasında öne çıkan et kalitesinden alır; eti lezzeti ve yağ dağılımı bakımından piyasada aranan bir ürün olmuştur. Türkiye'de gen kaynağı olarak koruma altına alınan yerli ırklardan biri olması yönüyle de kültürel ve genetik açıdan önemli bir yere sahiptir.
Kıvırcık genellikle beyaz renklidir; bazı bireylerde baş ve bacaklarda koyu lekeler ya da "Karnabat Kıvırcığı" gibi koyu renkli tipler görülebilir. Diğer birçok yerli ırktan farkı, yağsız, ince ve uzun kuyruklu oluşudur. Koçlar genelde boynuzlu, koyunlar boynuzsuzdur. Kulaklar nispeten kısa ve yana doğru uzanır. Yapağısı ince, parlak ve elastik yapıdadır ve yerli ırklar içinde nitelikli kabul edilir. Orta iri, dengeli bir yapıya sahiptir. Trakya'nın ılıman ve yağışlı iklimine uyum sağlamış, mera koşullarında otlamaya yatkın, hareketli ve dayanıklı bir mizaç sergiler.
Kıvırcık, et kalitesiyle öne çıkan bir ırktır; eti yerli ırklar arasında beğenilen ürünlerdendir. Kaynaklara göre süt verimi bakım ve besleme koşullarına bağlı olarak değişir; kuzunun emme dönemi dışında elde edilen süt genellikle yaklaşık 60 ila 100 kilogram aralığında bildirilir, iyi koşullarda daha yüksek değerler kaydedilmiştir. Sütün yağ oranının yüksek olması onu peynircilikte değerli kılar. Yapağı, halı yünü tipinde olmakla birlikte yerli ırklara kıyasla daha kalitelidir; kaynaklara göre koyunlarda yıllık kirli yapağı verimi yaklaşık 2 ila 2,5 kilogram civarında verilir. Döl verimi ikizlik eğilimiyle orta düzeydedir.
Kıvırcık, mera ve otlatmaya dayalı üretime uygun bir ırktır; Trakya'nın ılıman, yağışlı ikliminde iyi sonuç verir. Otlatmanın yetersiz kaldığı dönemlerde kuru ot, saman ve tahıl bazlı ek yemle desteklenmesi, özellikle gebelik ve emzirme döneminde önem taşır. Barınakların kuru, iyi havalanan, rüzgar ve rutubetten korunmuş olması gerekir. Temiz ve sürekli suya erişim sağlanmalıdır. Aşırı sıcak ve nemli ortamlarda ırkın konforu düşebileceğinden gölgelik ve serinletme önlemleri düşünülmelidir. Sürü sağlığı için düzenli koruyucu bakım uygulanmalı, herhangi bir sağlık sorununda veteriner hekime başvurulmalıdır.
Not: Sağlık sorunlarında ve hastalıklarda mutlaka veteriner hekime başvurun; bu içerik tıbbi tavsiye değildir.
Avantajları arasında beğenilen et kalitesi, yerli ırklara göre daha nitelikli yapağı, mera koşullarına uyum ve dayanıklılık öne çıkar; yüksek yağ oranlı sütü peynircilik için değerlidir. Trakya iklimine uyumu ve gen kaynağı değeri de artıları arasındadır. Dikkat edilecek yanları ise verimin büyük ölçüde bakım, besleme ve mera kalitesine bağlı olmasıdır; kötü koşullarda süt ve büyüme performansı düşer. Sıcak ve nemli iklimlere ışık ırklara göre daha az uyumludur. Damızlık seçiminde ırk saflığına özen gösterilmesi, verim ve tip birliği açısından önemlidir.
Kıvırcık ağırlıklı olarak Trakya bölgesinde yetiştirilir. Özellikle Tekirdağ, Edirne ve Kırklareli başta olmak üzere Balıkesir, Bursa ve Çanakkale illerinde yaygındır.
Et, süt ve yapağı verebilen çift amaçlı bir ırktır. Ancak asıl değerini yerli ırklar arasında öne çıkan et kalitesinden alır; eti piyasada beğeni görür.
En belirgin farkı ince, uzun ve yağsız kuyruğudur. Ayrıca yapağısı yerli ırklar içinde daha ince, parlak ve kaliteli kabul edilir.
Yapağısı halı yünü tipinde olmakla birlikte yerli ırklara göre daha niteliklidir. Özellikle genç hayvanların yünü daha kaliteli ürünlerde kullanılabilir.
Trakya'nın ılıman ve yağışlı iklimine uyum sağlamıştır. Mera koşullarında iyi sonuç verir; aşırı sıcak ve nemli ortamlarda gölgelik ve serinletme önlemleri önerilir.
Kaynak: Cambridge Core, Animal Genetic Resources - Imroz ve Kıvırcık koyun ırklarının verim özellikleri.
Harman üzerinde hayvancılık ilanlarını inceleyebilir ya da kendi hayvanınızı ücretsiz ilan verebilirsiniz.
Hayvancılık İlanları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni