Menü
Filtreleme sistemleri, tarımsal sulama başta olmak üzere suyun içindeki kum, mil, alg, organik artık ve tortu gibi parçacıkları tutarak temiz su elde edilmesini sağlayan ekipmanlardır. Özellikle damla ve yağmurlama sulamada damlatıcı memelerinin ve fıskiyelerin tıkanmasını önlemek için sistemin ilk halkasında yer alır. Su kaynağı kuyu, gölet, kanal ya da dere olduğunda içindeki katı maddeler zamanla boruları ve memeleri tıkayarak sulamanın verimini düşürür, bitkiye giden su ve gübreyi eşitsiz dağıtır. Filtreleme sistemleri bu sorunu kaynakta çözerek sulama düzeninin ömrünü uzatır. Modern tarımda gübreli sulamanın (fertigasyon) yaygınlaşmasıyla filtreler daha da önemli hale gelmiştir; çünkü sıvı gübreyle birlikte gelen tortular memeleri kolayca tıkar. Sera, meyve bahçesi, açık tarla sebzeciliği ve bağcılık gibi damla sulama kullanılan her işletmede filtreleme sistemi vazgeçilmez bir donanımdır ve doğru kurulduğunda su, enerji ve gübre tasarrufu sağlar.
Filtreleme sistemlerinin temel işlevi, sulama suyunu memelere ulaşmadan önce süzerek tıkanmaya yol açan parçacıkları ayırmaktır. Kum ve mil gibi ağır mineraller su geçerken çökeltilir veya elenir; alg, yosun ve organik lifler ince eleklerde tutulur. Böylece damlatıcılardan bitkiye giden su hem temiz hem de basıncı dengeli olur. Bu sayede tarladaki her bitki eşit miktarda su ve gübre alır, alacalı gelişme ve kuru lekeler önlenir. Fertigasyonda sıvı gübre ilavesinden sonra oluşan çökeltileri de tutarak sistemin sürekliliğini korur. Filtreleme sistemleri en çok damla sulamada, mikro yağmurlama ve sisleme düzeneklerinde, seracılıkta, meyve ve bağ bahçelerinde, açık tarla sebze üretiminde kullanılır. Ayrıca kuyu ve gölet gibi kirli su kaynaklarından beslenen tüm sulama tesislerinde pompa ve boru hattını aşınmadan koruyarak bakım maliyetini düşürür. İşçilik açısından da avantaj sağlar; tıkanan memeleri tek tek temizlemek yerine merkezi bir noktada süzme yapılır.
Tarımda kullanılan filtreleme sistemleri, tuttukları kirliliğin cinsine göre birkaç ana tipe ayrılır. Elek (süzgeç) filtreleri, silindirik paslanmaz çelik veya plastik bir elek kullanır; genellikle kum ve inorganik parçacıklar için uygundur, mesh (göz) sayısıyla incelik belirlenir, kompakt ve ucuzdur. Disk filtreler, üst üste dizilmiş oluklu plastik disklerin sıkışmasıyla üç boyutlu bir süzme yüzeyi oluşturur; hem katı hem organik kirliliği tutar, temizliği kolaydır ve orta ölçekli işletmelerde yaygındır. Kum (medya) filtreleri, içi kum veya çakılla dolu tanklardan geçen suyu derinlemesine süzer; alg ve organik yükü yüksek gölet, kanal ve dere sularında en etkili çözümdür, ters yıkamayla temizlenir. Hidrosiklon (santrifüj) filtreler, suyu döndürerek merkezkaç kuvvetiyle ağır kum tanelerini dibe çökeltir; kuyu suyundaki kum için idealdir ancak organik maddeyi tutmaz. Kapasite bakımından küçük sera hatları için 2 parmaklık modellerden, büyük tarla tesisleri için 3-4 parmak ve üzeri çoklu tank bataryalarına kadar seçenek vardır. Manuel temizlenen ekonomik modeller yanında otomatik ters yıkamalı sistemler de bulunur.
Filtre seçiminde ilk belirleyici, su kaynağının kirlilik cinsidir. Kuyu suyunda ağırlıklı kum varsa hidrosiklon veya elek filtre, gölet ve kanal suyunda alg ve organik yük varsa kum medya veya disk filtre tercih edilmelidir; ideali birden fazla tipi kademeli birleştirmektir. İkinci kriter debidir; filtre, sulama sisteminizin saatteki metreküp su ihtiyacını basınç kaybı yaratmadan karşılayacak kapasitede olmalıdır, dar filtre hattı boğar. Üçüncüsü süzme inceliğidir; kullandığınız damlatıcının önerdiği mesh değerine (genellikle 120-150 mesh) uygun elek seçilmeli, gereğinden ince filtre sık tıkanır. Bağlantı çapı ana boru hattıyla uyumlu olmalı, gövde malzemesi gübreli suya dayanıklı olmalıdır. İşletme büyüdükçe otomatik ters yıkamalı modeller işçilikten kazandırır. İkinci elde alırken gövdede çatlak ve korozyon, elek veya disklerde yırtık ve deformasyon, conta ve manometre durumu, ters yıkama vanalarının çalışması kontrol edilmelidir. Basınç farkını gösteren giriş çıkış manometrelerinin bulunması bakım planlaması için büyük avantajdır.
Filtreleme sistemi sulama hattının başında, pompadan hemen sonra ve gübre tankından önce ya da sonra doğru sıralamayla konumlandırılmalıdır. Kurulumda giriş ve çıkışa birer manometre takmak şarttır; iki manometre arasındaki basınç farkı belirli bir değeri (üreticinin belirttiği, genellikle 0,3-0,5 bar) aştığında filtrenin tıkandığı anlaşılır ve temizleme zamanı gelmiştir. Sistemi çalıştırırken suyu kademeli olarak açın, ani basınçla eleği zorlamayın. Kademeli kurulumda önce kaba süzme (hidrosiklon veya kum), sonra ince süzme (disk veya elek) gelmelidir. Fertigasyon yapıyorsanız gübreyi filtreden sonra, damlatıcıya giden hatta enjekte edecek şekilde planlayın ki çözünmeyen tortu memeye ulaşmasın. Güvenlik açısından tank tipi filtrelerde basınçlı kapağı açmadan önce sistemin suyunu boşaltıp basıncı düşürün; basınç altında kapak açmak yaralanmaya yol açar. Ters yıkama sırasında atık suyu tarladan uzağa yönlendirin. Sulama sezonu boyunca manometreleri her gün gözle kontrol etmek en pratik verim güvencesidir.
Filtrenin ömrü düzenli temizliğe bağlıdır. Elek ve disk filtreleri basınç farkı arttığında sökülüp fırça ve basınçlı suyla yıkanmalı, disk tipinde diskler ayrılıp tek tek temizlenmelidir; kireç birikmişse seyreltik asit çözeltisiyle kireç çözülebilir. Kum medya filtrelerde temizlik ters yıkama (backwash) vanasıyla yapılır; su ters yönde geçirilerek kumdaki tutulmuş kir dışarı atılır, bu işlem kirliliğe göre günlük veya birkaç günde bir tekrarlanır. Kum yatağı zamanla yıprandığında veya kirlendiğinde birkaç sezonda bir yenilenmelidir. Sık arıza noktaları; yıpranmış ve yırtılmış elek, deforme olmuş diskler, tıkanan ters yıkama vanaları, çatlamış manometre ve sertleşmiş contalardır. Sezon sonunda sistem tamamen boşaltılıp yıkanmalı, filtre elemanları çıkarılıp kurutularak saklanmalıdır; içinde su kalırsa kışın donarak gövdeyi çatlatır. Contaları kuru ve serin ortamda tutmak elastikiyetini korur. Manometreleri periyodik kontrol edip arızalıyı değiştirmek, filtrenin durumunu doğru okumayı sağlar. Düzenli bakım hem filtre ömrünü hem de damlatıcı ömrünü kat kat uzatır.
Sulama suyunun içindeki kum, mil, alg, yosun ve organik artıkları süzerek damlatıcı ve fıskiyelerin tıkanmasını önler. Böylece bitkiye giden su ve gübre eşit dağılır, sulama sisteminin ömrü uzar, pompa ve borular aşınmadan korunur.
Önce su kaynağının kirlilik cinsine bakılır; kuyudaki kum için hidrosiklon veya elek, göletteki alg için kum medya veya disk filtre uygundur. Ardından sulama debisi, damlatıcının istediği süzme inceliği (mesh) ve boru çapı uyumu değerlendirilir. Çoğu tesiste kademeli birleşik sistem en iyi sonucu verir.
Damla sulamada memeler çok ince olduğu için genellikle disk veya elek filtre 120-150 mesh incelikte kullanılır. Su organik yönden kirliyse önüne kum medya filtre eklenir. Kirlilik tipine göre kaba ve ince süzmeyi birlikte kurmak en güvenli çözümdür.
Giriş ve çıkış manometreleri arasındaki basınç farkı üreticinin belirttiği değeri aştığında temizlik zamanı gelmiştir. Elek ve diskler sökülüp yıkanır, kum filtreleri ise ters yıkama vanasıyla temizlenir. Sezon boyunca manometreyi günlük izlemek en pratik yöntemdir.
İkisi farklı işler için üstündür. Kum medya filtre alg ve organik yükü yüksek gölet ve kanal sularında derinlemesine süzme yapar. Disk filtre ise daha kompakt, temizliği kolay ve hem katı hem organik kirlilikte etkilidir. Çok kirli kaynaklarda kum filtreyi disk filtreyle kademeli kullanmak idealdir.
Kaynak: Tarımsal Sulama ve Mekanizasyon Teknik Kaynakları.
Harman üzerinde güncel filtreleme sistemleri ilanlarını inceleyin ya da kendi ekipmanınızı ücretsiz ilan verin.
Satılık Filtreleme Sistemleri Filtreleme Sistemleri Fiyatları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni