Menü
Çayır biçme makinesi, çayır otunu ve yonca, korunga, fiğ gibi yem bitkilerini kök boğazının hemen üzerinden keserek hasada hazırlayan tarımsal mekanizasyon aracıdır. Türkiye'de hayvancılık işletmelerinin kaba yem ihtiyacını karşılayan üretim döngüsünün ilk ve en kritik halkasıdır. Genellikle traktörün kuyruk milinden (PTO) aldığı güçle çalışır ve üç nokta askı düzeniyle traktöre bağlanır. Doğru biçim, hem yem kalitesini hem de sonraki tırmıklama, kurutma ve balyalama işlemlerinin verimini doğrudan belirler.
Makinenin temel işlevi, ayakta duran otu ve yem bitkisini düzgün bir sıra hâlinde, belirli bir anız yüksekliği bırakarak kesmektir. Kesilen bitkiler tarlaya serilerek güneşte kurumaya bırakılır; böylece kuru ot (saman ve kuru yonca gibi) elde edilir veya silaj için nem oranı ayarlanır. İyi bir biçim, bitkinin ezilmeden ve koparılmadan temiz kesilmesini sağlar. Bu da yaprak kaybını azaltır, besin değeri yüksek kaba yem üretimine katkı verir ve bir sonraki ürün için tarlanın düzgün toparlanmasını mümkün kılar. El tırpanına göre çok daha hızlı ve tekdüze bir hasat sunarak işgücü ihtiyacını önemli ölçüde düşürür.
Başlıca üç ana grup öne çıkar. Parmaklı (alternatif hareketli) biçme makineleri, sabit parmaklar arasında ileri geri git-gel hareketi yapan bir bıçak laması ile keser; yapısı basittir, güç ihtiyacı düşüktür ancak yüksek yoğunluklu ve yatmış otta tıkanmaya daha yatkındır. Tamburlu çayır biçme makineleri, birbirine zıt yönde dönen tamburlar ve her tamburdaki bıçaklarla yüksek çevre hızında biçer; yol kenarı otları, fundalık ve kaba materyalde güçlüdür, yatmış otu da kaldırarak keser. Diskli çayır biçme makineleri ise biçme çubuğu üzerine sıralanmış, hızlı dönen oval disk ve bıçaklarla çalışır; komşu disklerin bıçakları birbirine değmeyecek şekilde açılı yerleştirilir. Diskli tipler yüksek çalışma hızı ve temiz kesim sunarken, tamburlu tipler dayanıklılık ve kaba işte üstünlük gösterir. Parmaklı tip ile diskli/tamburlu tip arasındaki temel fark, birincisinin karşılıklı kesme (makaslama) diğerlerinin ise serbest çarpma-kesme prensibiyle çalışmasıdır.
Seçimde ilk ölçüt, biçilecek bitkinin cinsi ve tarlanın yapısıdır: yoğun ve yatmış ot için tamburlu veya diskli, seyrek ve düzgün çayır için parmaklı tip uygundur. Çalışma genişliği ile mevcut traktörün gücü ve kuyruk mili devri birbiriyle uyumlu olmalıdır; makinenin gücü aşan bir genişlik seçmek verimi düşürür. Arazinin eğimi, taşlılığı ve engebesi, kızak ayarı ve koruma düzeneklerinin önemini artırır. Yedek parça ve bıçak temininin kolaylığı, servis ağı, gövde ile bıçak malzemesinin dayanıklılığı, üç nokta askı bağlantısının traktöre uyumu ve emniyet düzenekleri (koruma sacı, kaydırmalı kavrama) değerlendirilmelidir. Türkiye'de üreticilerin Ziraat Fakültesi deney raporu ve imalat yeterlilik belgesine sahip olması, güvenli bir tercih için dikkate alınan bir göstergedir.
Makine üç nokta askı sistemiyle traktöre bağlanır ve kuyruk mili (PTO) şaftı takılır. Traktörden alınan dönme hareketi, tip fark etmeksizin kesici düzeni tahrik eder: parmaklı tipte bir krank-biyel mekanizması bıçak lamasına git-gel hareketi verirken, diskli ve tamburlu tiplerde dişli veya kayış aktarımıyla diskler ya da tamburlar yüksek devirde döndürülür. Bıçaklar bitkiyi zemine yakın bir yükseklikten keser ve kesilen materyal makinenin arkasında bir namlu (sıra) hâlinde tarlaya bırakılır. Çalışma sırasında traktör ilerleme hızının, otun yoğunluğuna ve makine kapasitesine uygun tutulması gerekir; aşırı hız ezik ve düzensiz kesime yol açar. Biçim öncesi kesici düzenin serbest dönüp dönmediği, kızak yüksekliği ve anız ayarı kontrol edilir; işe uygun bir devir ve tempoda düz sıralar hâlinde ilerlenir.
Bakımın kalbi kesici düzendir. Bıçakların keskinliği düzenli kontrol edilmeli, körelen bıçaklar doğru açıyla bilenmeli veya değiştirilmelidir; kör bıçak biçmek yerine bitkiyi koparıp ezer, yem kalitesini ve makinenin ömrünü düşürür. Bıçak boşluk ayarları üreticinin belirttiği değerlerde tutulmalı, gevşeyen ayar cıvataları sıkılmalıdır. Yağlama noktaları (mafsallar, şaft, dişli kutusu) periyodik greslenmeli, kuyruk mili şaftının koruma muhafazası sağlam olmalıdır. Her çalışma sonrası kesici düzendeki ot artıkları ve çamur temizlenmeli, sezon sonunda paslanmaya karşı önlem alınmalıdır. Önemli bir güvenlik kuralı olarak temizlik, ayar ve bakım işlemleri makine ve kuyruk mili tümüyle durdurulmadan asla yapılmamalı; taşlı zeminde çalışırken bıçak ve disklere gelen darbelere karşı dikkatli olunmalıdır. Koruma saclarının takılı olması, dönen parçalardan kaynaklı kazaları önler.
Kesin bir güç rakamı vermek doğru olmaz çünkü ihtiyaç, makinenin tipine, çalışma genişliğine ve biçilecek otun yoğunluğuna göre değişir. Parmaklı tipler görece düşük güçle çalışabilirken, geniş çalışma genişliğine sahip diskli ve tamburlu tipler daha yüksek güç ister. Doğru yaklaşım, seçilen makinenin üretici tarafından belirtilen güç ve kuyruk mili devri gereksinimini kendi traktörünüzün değerleriyle karşılaştırmaktır.
Diskli tipte biçme çubuğu üzerine sıralanmış, hızlı dönen oval diskler ve bıçaklar bulunur; yüksek çalışma hızı ve temiz kesim sunar. Tamburlu tipte ise birbirine zıt yönde dönen tamburlar ve bunların bıçakları iş görür; yatmış, yoğun ve kaba otta ayrıca yol kenarı fundalıklarında dayanıklılık avantajı sağlar. Genel olarak diskli tip hız, tamburlu tip ise kaba işte sağlamlık yönünden öne çıkar.
Temiz kesimin temeli keskin ve doğru ayarlanmış bıçaktır. Körelmiş bıçak bitkiyi kesmek yerine koparır ve ezer; bu da yaprak kaybına ve yem kalitesinde düşüşe yol açar. Bıçak boşluk ve bileme ayarlarının üreticinin değerlerinde tutulması, ilerleme hızının otun yoğunluğuna uygun seçilmesi ve kesici düzenin düzenli bakımı temiz biçimin anahtarıdır.
Yatmış, sık ve kaba materyalde parmaklı tipler tıkanmaya yatkın olduğundan, yüksek çevre hızıyla çalışan tamburlu veya diskli tipler daha uygundur. Bu tipler yatmış otu kaldırarak keser ve tıkanmadan sürekli çalışabilir. Seyrek ve düzgün çayırda ise parmaklı tip daha az güçle iş görebilir.
Güvenlik açısından temizlik, ayar ve bakımın makine tümüyle durdurulmadan yapılmaması, dönen parçalarda koruma saclarının takılı olması ve kuyruk mili şaftı muhafazasının sağlam bulunması esastır. Verim açısından ise bıçak keskinliği, boşluk ve anız yüksekliği ayarları, yağlama noktalarının düzenli greslenmesi ve taşlı zeminde bıçaklara gelebilecek darbelere karşı dikkatli olunması gerekir.
Kaynak: T.C. Millî Eğitim Bakanlığı MEGEP, Tarım Teknolojileri: Çayır Biçme Makineleri Modülü.
Harman üzerinde güncel çayır biçme makinesi ilanlarını inceleyin ya da kendi ekipmanınızı ücretsiz ilan verin.
Satılık Çayır Biçme Makinesi Çayır Biçme Makinesi Fiyatları Ücretsiz İlan VerZorunlu olmayan çerezler onay vermediğiniz durumlarda kullanılmaz. Kategorileri açıp tercihinizi belirleyebilir, yurt dışı aktarımına ayrıca onay verebilirsiniz. Çerez Aydınlatma Metni
