Yaprak Biti (Afit): Belirtileri ve Mücadelesi

Yaprak Biti (Afit) nedir?

Yaprak biti (afit), Aphididae familyasına bağlı, genellikle 1 ile 3 mm boyunda, yumuşak vücutlu emici böceklerdir. Yeşil, sarı, siyah, kahverengi, kırmızı gibi farklı renklerde olabilirler. Bitkinin taze sürgün, yaprak, tomurcuk ve çiçeklerinde koloniler halinde toplanır, ağız yapılarını bitki dokusuna batırarak öz suyu emerler. Çok hızlı çoğaldıkları için kısa sürede yoğun popülasyonlar oluşturur; ayrıca beslenirken salgıladıkları tatlımsı madde (fumajin) üzerinde siyah bir mantar tabakası geliştirir ve önemli bitki virüslerini bir bitkiden diğerine taşıyarak dolaylı zarar da yapabilirler.

Etkilediği ürünler

Çok geniş bir konukçu yelpazesine sahiptir: sebzeler (domates biber patlıcan hıyar fasulye) meyve ağaçları (elma şeftali kiraz erik narenciye) pamuk tütün tarla bitkileri ve gül gibi süs bitkileri başta gelir.

Belirtiler

• Emgi nedeniyle yapraklarda kıvrılma, büzüşme ve şekil bozukluğu görülür.
• Taze sürgünler zayıflar, bitki gelişimi yavaşlar.
• Böceklerin salgıladığı tatlımsı madde yaprak ve meyve yüzeyini yapışkan bir tabaka ile kaplar, bu tabaka üzerinde gelişen siyah fumajin (is) mantarı fotosentezi engeller.
• Yoğun bulaşmada verim ve kalite düşer; ayrıca taşıdıkları virüsler nedeniyle bitkilerde sararma ve deformasyon oluşabilir.

Neden olur?

Entegre mücadele

Kültürel önlem olarak bahçe ve çevresindeki yabancı otlar temizlenmeli, dengeli gübreleme yapılarak aşırı azottan kaçınılmalı, bulaşık sürgünler budanıp uzaklaştırılmalıdır. Biyolojik mücadelede uğur böcekleri (Coccinellidae), yeşil örümcek benzeri avcı olan Chrysoperla carnea (afit aslanı) ve parazit arılar gibi doğal düşmanlar korunmalı ve desteklenmelidir. Kimyasal mücadeleye yalnızca zorunlu hallerde ve doğal düşmanları en az etkileyecek şekilde, ruhsatlı insektisit grupları ile başvurulmalıdır. Ruhsatlı preparatlar ve doz için il/ilçe tarım müdürlüğüne danışılmalıdır.